تنظیم قرارداد اجاره مستلزم رعایت اصولی است که هم موجر هم مستاجر باید بدان آگاه باشند. متاسفانه عدم آگاهی درست از نکات قرارداد اجاره باعث تضییع حقوق بسیاری از افراد شده است. اگر در پی انعقاد قراردادهای اجاره هستید، لطفا کمی دست نگه دارید. در این مقاله نکات مهم قرارداد اجاره را از زبان وکیل پایه یک دادگستری یاد خواهید گرفت. به این ترتیب میتوانید با آسودگی خاطر برای عقد قرارداد اجاره حاضر شوید.
چه نکاتی باید در اجاره نامه قید شود؟
قرارداد اجاره از بندهای مختلف تشکیل شده است. در تنظیم هر بند باید نکات قرارداد اجاره به درستی رعایت شود تا مشکلی میان موجر و مستاجر ایجاد نشود. اصلیترین بندهای یک قرارداد اجاره عبارت است از:

- مشخصات طرفین
- موضوع قرارداد
- مدت زمان قرارداد
- اجاره بها و نحوه پرداخت آن
- حق فسخ قرارداد
- تسلیم مورد اجاره
- هزینه تعمیرات و نگهداری
در ادامه نکات مهم قرارداد اجاره در هر بند را بررسی خواهیم کرد.
مشخصات طرفین
در تنظیم قرارداد اجاره درج مشخصات طرفین (موجر و مستاجر) اعم از نام، نام خانوادگی، کدملی، محل سکونت، نشانی محل کار و سایر اطلاعات بسیار مهم است. این اطلاعات به طور ویژه هنگام طرح دعوی در دادگاه برای پیگرد قانونی طرف مقابل اهمیت زیادی پیدا میکند. هنگام تنظیم مشخصات طرفین باید به موارد زیر دقت شود:
- مشخصات طرفین با مدارک هویتی به طور دقیق تطبیق داده شود.
- اطلاعات طرفین به صورت خوانا، صحیح بدون خط خوردگی تکمیل شود.
- سند مالکیت موجر باید به درستی بررسی گردد.

موضوع قرارداد
تنظیم موضوع قرارداد اجاره یکی از مهمترین نکات قرارداد اجاره است. در این بند باید مشخصات مورد اجاره با شرح دقیق مشخصات آن درج شود. مورد اجاره محلی است که مستاجر در طول مدت زمان قرارداد به ازای پرداخت اجاره بها در آن سکونت پیدا میکند. نوع مورد اجاره، متراژ آن، دسترسیها، ملحقات (پارکینگ، انباری، تلفن ثابت، اینترنت و غیره) و بسیاری از موارد دیگر از اطلاعاتی هستند که درج آن در قرارداد الزامی است. همچنین کاربری مورد اجاره باید مشخص شود. برای مثال اگر مورد اجاره تحت عنوان مغازه به مستاجر واگذار میشود، این مورد باید در قرارداد درج گردد.
مدت زمان قرارداد
از دیگر نکات مهم قرارداد اجاره تعیین مدت زمان اقامت مستاجر در مورد اجاره موجر است. این موضوع در بندی به نام مدت زمان قرارداد نگاشته میشود. عرفاً مستاجر و موجر باید بر سر مدت زمان اجاره به توافق برسند. بعد از اتمام مدت اجاره، مستاجر موظف است ملک را به سرعت تخلیه کند. معمولاً مستاجر 7 روز فرصت تخلیه ملک را دارد. چنانچه در این بازه زمانی ملک تخلیه نشود، موجر میتواند برای تخلیه قانونی آن تمهیدات لازم را انجام دهد. لازم به ذکر است در صورت عدم تخلیه مورد اجاره در زمان قانونی، مستاجر باید خسارت پرداخت کند.
معمولا میزان خسارت مذکور در قرارداد به صورت واضح درج میشود؛ اما در غیر این صورت دادگاه بر حسب تعداد روزهای تاخیر در تحویل مورد اجاره، مبلغی را به عنوان خسارت در نظر میگیرد.
اجاره بها و نحوه پرداخت آن
تنظیم بند اجاره بها و نحوه پرداخت آن هم بسیار مهم و کلیدی است. در طول این بند مال الاجاره یا همان مبلغی که مستاجر در ازای مالکیت موقت مورد اجاره به موجر میپردازد، قید خواهد شد. در تنظیم این بند رعایت چند نکته میتواند حائز اهمیت باشد:
- اولاً قبل از تنظیم قرارداد اجاره، مبلغ اجاره بها باید با تحقیق تعیین شود تا متناسب با منطقه، امکانات و مشخصات ملک باشد.
- دوماً مبلغ اجاره اعم از مبلغ ودیعه و مبلغ پرداختی ماهانه باید به صورت شفاف تعیین گردد.
- سوماً نحوه پرداخت آن بهتر است به صورت دقیق در قرارداد قید شود.
حق فسخ قرارداد
بند دیگری که در تنظیم قراردادهای اجاره اهمیت زیادی دارد، بند حق فسخ قرارداد است. طی این بند موجر مواردی را تعیین میکند تا در صورتی که مستاجر از آن تخطی کرد، بتواند قرارداد را فسخ کند. از مهمترین نکات قرارداد اجاره در زمان تنظیم حق فسخ، تعیین وجه التزام است. به این معنی که با هدف جلوگیری از زیان موجر، مبلغی تعیین میشود تا هنگام فسخ قرارداد، مستاجر این مبلغ را به موجر بپردازد. از مهمترین مواردی که تحت عنوان حق فسخ در قراردادهای اجاره درج میگردد، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- عدم انجام تعهدات توافق شده از سوی مستاجر
- عدم امکان استفاده از مورد اجاره برای موجر به دلیل اتفاقات خاص
- انتقال مورد اجاره به غیر توسط مستاجر بدون وجود چنین بندی در قرارداد
- استفاده از مورد اجاره با کاربری متفاوت با قرارداد
بسته به شرایط هر قرارداد میتوان نکات بیشتری را هم به حق فسخ قرارداد اضافه کرد.
تسلیم مورد اجاره
یکی دیگر از نکات مهم قرارداد اجاره قید تاریخ دقیق تحویل مورد اجاره است. این مورد در بندی تحت عنوان مدت زمان پایان قرارداد یا تسلیم مورد اجاره ثبت میشود. در این بند باید به صورت دقیق تاریخی که مستاجر ملک را به موجر تحویل میدهد، تعیین گردد. البته در صورت توافق طرفین یا وقوع یکی از بندهای فسخ قرارداد، امکان تخلیه زودتر ملک هم وجود دارد.
هزینه تعمیرات و نگهداری
نکته بعدی درج هزینه تعمیرات و نگهداری از تجهیزات ملک مورد اجاره است. در یک بند جداگانه باید به صورت شفاف مسئول پرداخت هزینههای تعمیر و نگهداری مشخص گردد. معمولا این بند به این صورت است که موجر باید هزینههای ناشی از تعمیرات را بپردازد. منتها اگر مستاجر بدون اجاره موجر تعمیراتی انجام داده باشد، حق طلب هزینه آن را ندارد.
نتیجه گیری
نکات مهم قرارداد اجاره بسیار گسترده است. اگر میخواهید قرارداد اجاره خود را بدون چالش و نگرانی امضا کنید، بهتر است ازمتخصص این حوضه یعنی، خانم قاسمی، وکیل پایه یک دادگستری کمک بگیرید. در این صورت با خیالی آسوده بدون ترس از ضایع شدن حق و حقوق تان قرارداد را تنظیم خواهید کرد.